İzmir Gavur mu
Genel Bölümler - Güncel Sorunlar Ve Hayat
İzmir Gavur mu
İzmir'in Müslümanlıkla tanışması Malazgirt Meydan Savaşından 5 yıl sonrasına dayanır. Enveri adlı şairimiz Fatih Sultan Mehmet döneminde iki İzmir'in varlığından söz eder. Birisi Aydınoğlu Mehmed Bey tarafından fethedilen Müslüman İzmir, ve atatürkün aslında gavur mu, hakkında bilgiler.
| |||||||
İzmir Gavur mu
 |
12.06.2009 20:15 Yazan: Osman Eren
İzmir Gavur mu
İzmir'in Müslümanlıkla tanışması Malazgirt Meydan Savaşından 5 yıl sonrasına dayanır. Enveri adlı şairimiz Fatih Sultan Mehmet döneminde iki İzmir'in varlığından söz eder. Birisi Aydınoğlu Mehmed Bey tarafından fethedilen Müslüman İzmir, öbürü ise Frenklerin Gavur İzmir'i. Bu ikinci İzmir'in işi gücü Müslümanlarla savaşmak, İzmir'i gavur yapmak.
İzmir Kanuni devrinin sonlarına kadar nüfusu on binin altında küçük bir kasaba olarak kaldı. Çoğunluk Müslüman'dı ama, hatırı sayılır Rum nüfusu da mevcuttu. Akdeniz de Osmanlı hakimiyeti genişledikçe İzmir'in Pazar payı ve önemi de artmaya başladı.
17. YY da Osmanlı ve Avrupa da ticaret ve üretimin durgunlaştığı dönemde İzmir atağa kalktı, hızla gelişti ve tam bir ticaret merkezi oldu.
Üretim ve ticaretin arttığı İzmir'e Yahudiler, Ermeniler ve Akdenizli tüccarların gelmemesi mümkün mü? 1604 yılında Fransız tüccarlarına tanınan ayrıcalıklar şehrin Frenkleşmesini hızlandırdı. Hollandalı ve İngiliz tüccarlarda İzmir'i keşfedince 17. YY ortalarında İzmir Batı Anadolu'nun ticaret merkezi ve capcanlı bir şehir oluverdi.
O günlerde İzmir de sanki iki yönetim vardı. Basmane Garından denize dik yolun kuzeyine Rumlar, Levantenler ve diğer azınlıklar, güneyine ise Karataş'ı Yahudilere bırakacak şekilde Müslümanlar yerleşti.
Ticareti ellerinde tutan Frenk nüfus ekonomik olarak çok güçlendiği için Frenk Mahallesi, diğer adıyla ''Gavur İzmir'' ne kadar gösterişliyse, Türk ve Müslüman İzmir de o ölçüde karanlık, bakımsız ve içine kapanıktı. Türkçe ve Osmanlıca'nın geçerli olmadığı Rumca, İtalyanca ve Fransızca'nın konuşulduğu ''Gavur İzmir'' muhteşem bir sömürge şehri oldu. 20. YY başlarında kelimenin tam anlamıyla artık bir Müslüman İzmir, bir de ''Gavur İzmir'' vardı.
''Selçuklulara dayanan ve Osmanlı döneminde gelişen bu çarpık yapı hala devam ediyor mu'' diye düşünenler varsa işte orada dursun.
1071'den 9 Eylül 1922'ye kadar ''Gavur İzmir'' lakaplı bu güzel şehrimiz Ulu Önder Atatürk'ün azmi ve ulusu ile birlikte kazandığı Kurtuluş Savaşı ile ''Gavurluğundan'' kurtuldu.
Bugün espri hariç İzmir'e ''Gavur'' diyenler şunu asla unutmasınlar.
Güzel İzmir'imizin Müslüman kimliği diğer şehirlerimizden ne fazla ne de eksiktir.
Bu böyle biline…
Yılmaz Özdil, İzmir ve İzmirli'yi bakın nasıl anlatıyor.
Simite gevrek deriz biz...
Çekirdeğe çiğdem.
Kordon elektrik aleti değildir.
Kumru da kuş değildir bizim için...
Boş lafa karnımız toktur bu arada, tırışkadan teyyare gibi atasözlerimiz vardır...
Kızlarımız askılı giyer, şortla gezerler.
Öküz gibi bakarsan, bi çakar, bi de duvardan yersin...
Keyfimizin káhyasıyızdır, yazlıklara gitmek için bile 8 şeritli otoyol yaptık;
Durup dururken faytona bineriz, bi yere gitmeyiz aslında, öööle turlarız...
Siz sembol diyorsunuz ama, saat kaç diye Saat Kulesi'ne bakanı bulamazsın, altında buluşanlar bile zahmet edip kafasını kaldırmaz, birbirine sorar saati! Rahatızdır...
35'imiz var.
35 buçuğumuz da var.
34 plaka gördük mü, kapışırız... Arkadan sirenleriyle isterse Cumhurbaşkanı gelsin, bana mı sordu, tarladan gitsin, makam arabasına yol vermeyiz.
Özetle, arızayız!
Erkek çocuklarına en çok "Efe" adı konulan şehirdir orası... Zeybek duyduğumuzda, içimiz cız eder, kalkar oynarız. Hasan Tahsin orada, Kubilay orada, Latife Hanım orada, Zübeyde Hanım bize emanet, bize...
''Mustafa Kemal'' de, ağlar kadınlarımız...
Normal
